Faalangst op school - Herkennen, aanpakken en tips - Zelfvertrouwen.com
Faalangst op school

Wat is faalangst?

Faalangst op school? Laten we beginnen bij wat faalangst nu eigenlijk is. Faalangst is namelijk een sociale angst. Op momenten van stress, als er sprake is van presteren onder druk, dan lijkt het alsof je “niets” meer weet. Je denken blokkeert en je lichaam verkrampt bij faalangst.

“Voorbeelden zijn een examen moeten afleggen, praten voor een groep, een goed idee hebben tijdens een vergadering en dat niet durven zeggen”

Je bent bang om fouten te maken als je faalangst hebt. Je bent angstig om niet aan de verwachtingen van de ander te voldoen. Je denkt er steeds aan wat anderen van je vinden, dat je niet goed genoeg bent. Vaak ligt er een negatief zelfbeeld aan ten grondslag: “het zal toch niet lukken”, “ik kan niets goed doen” enz.

faalangst kind duikt weg

Faalangst op school

Faalangst op school kan zorgen dat jouw kennis niet uit de verf komt. Je bent angstig voor een proefwerk, voor een spreekbeurt enz. Als jij een vraag krijgt van de leerkracht en je blokkeert, dan wordt er gedacht dat jij het antwoord niet weet.

Als je een proefwerk of toets moet maken en je hebt faalangst dan zal die ervoor zorgen dat jij beneden je niveau presteert. Je kunt namelijk niet rustig en logisch nadenken door je faalangst en ga zo maar door. Het is dus belangrijk om faalangst aan te pakken voor je studie en dus voor je toekomst.

“Het is ook belangrijk dat de leerkrachten ervan op de hoogte zijn en jouw kwaliteiten zien door de faalangst heen. Ze kunnen je helpen door jou te leren omgaan met jouw faalangst. De leerkracht kan een belangrijke rol spelen door zich in deze problematiek in te lezen of er een cursus voor te volgen”

Wat kan een leerkracht doen?

Een leerkracht kan zich verdiepen in faalangst, er zijn trainingen voor. Denk bijvoorbeeld aan de faalangst reductietraining voor leerkrachten en interne begeleiders om leerlingen met faalangst beter te kunnen helpen.

In de groep of klas kan de leerkracht het onderwerp faalangst bespreken. Er kan verteld worden dat fouten maken niet erg is, dat je van je fouten kunt leren, dat fouten maken iedereen kan overkomen, dat leerlingen die foutjes maken niet uitgelachen mogen worden. Alle leerlingen tellen evenveel mee ongeacht hun prestaties op leergebied.

“Geef alle leerlingen, dus ook die kinderen met faalangst positieve feedback: positieve taakgerichte feedback, maar ook positieve persoonsgerichte feedback. Door dit laatste voelt een leerling zich welkom, hij of zij doet ertoe, hoort er bij ongeacht de prestaties op leergebied!”

faalangst op school schriftje

Wat moet je niet doen?

Geef een kind met faalangst extra tijd om een toets te maken, niet de tijd die iedereen krijgt. Laat een kind met faalangst niet voor de klas komen om een beurt te krijgen, het zal waarschijnlijk totaal dichtklappen. Pas je vragen voor een faalangstig kind aan en laat klasgenootjes NIET antwoorden als eerstgenoemde het antwoord niet weet en zwijgt (waarschijnlijk door de angst om een foutief antwoord te geven).

Stel een leerling met faalangst voor om een cursus, die hem of haar prima kan helpen om te leren omgaan met faalangst, te gaan volgen. Bespreek dit uiteraard eerst met de ouders en op school met de interne begeleider. Deze laatste kan een test doen met het kind om (bijna) zeker te weten dat het om faalangst gaat. Ook wanneer een kind vaak met buikklachten bijvoorbeeld ziek thuis blijft kan er worden gedacht aan faalangst. Tijd om dit goed uit te zoeken.

Aanpak faalangst op school

Voor de aanpak van faalangst, angst om te mislukken, is tegenwoordig op school veel aandacht. Er is contact met de ouders, zodat zij kunnen vertellen hoe het kind thuis is en er worden speciale trainingen gegeven aan kinderen met faalangst. Zij leren om te gaan met het probleem.

Op school wordt ook vaak een remedial teacher ingezet, die het kind regelmatig begeleidt en er een gesprek mee voert. De RET methode, de rationeel emotieve therapie, kan worden ingezet. Hierbij wordt het kind geleerd om negatieve gedachten, gedachten die het kind blokkeren, om te zetten in helpende gedachte.

faalangst op school kinderen

Ademhalingstherapie om faalangst tegen te gaan

Ook ontspanningsoefeningen en ademhalingstherapie kunnen effectief zijn. Deze therapie helpt het kind om de lichamelijke reacties van de faalangst het hoofd te kunnen bieden. Gedragstherapie zorgt ervoor dat faalangstig gedrag wordt afgeleerd en ander gedrag wordt aangeleerd.

Concreet hulp bieden bij faalangst op school

Twee woorden: respect en acceptatie van het faalangstige kind zijn op de eerste plaats nodig om het kind te helpen bij zijn of haar probleem. Het is naast de besprekingen op school ook belangrijk dat je de ouders van de leerling erbij betrekt als er sprake is van faalangst. Je kunt nog meer concrete hulp bieden:

–             Leg uit wat faalangst is en de gevolgen ervan

–             Leer het kind structureren en plannen bij zijn schoolse taken

–             Geef veel aandacht aan het onder de knie krijgen van studievaardigheden en herhaal zo nodig

–             Vertel dat fouten maken erbij hoort en geef een herkansing

–             Benoem alles wat goed gaat

–             Zorg dat het kind zijn taken overziet en vereenvoudig als dat nodig blijkt te zijn

–             Succeservaringen laten een kind groeien en daarvan krijgt het zelfvertrouwen en eigenwaarde

–             Laat duidelijk weten wat je van het kind verwacht

–             Laat het kind zelf verwoorden wat het heeft gepresteerd en vertel er dan bij dat dit komt door zijn inzet

–             Er mag geen competitie zijn in de groep over de cijfers en prestaties

–             Moedig de leerling aan, maar overdrijf dit niet

–             Benoem de talenten van de leerling en vraag of hij/zij deze wat vaker wil tonen, hierdoor zie je een leerling opbloeien.

faalangst op school - boek

Faalangst en leren

Faalangst leidt tot spanning, angst en soms zelfs tot paniek. Deze gevoelens zorgen dan weer voor negatieve gedachten. Deze gedachten beïnvloeden de prestaties negatief.

“Hoe moet je het dan wel doen als je faalangstig bent?”

–             Zorg voor de juiste aanpak van studie en huiswerk. Leer hoofdzaken en bijzaken te onderscheiden zodat het werk overzichtelijk wordt, alle stof leren is veelomvattend en vaak niet te doen. De stress slaat toe als het overzicht weg is. Vraag hierbij hulp als je dit nodig hebt.

–             Anders leren denken. Je moet een toets maken en loopt al rond met de pessimistische gedachte over het resultaat ervan (en dan moet je de toets nog gaan maken). Je vindt jezelf een loser (een mislukkeling) als je geen goede punten haalt. Weg met deze gedachten. Deze negatieve gedachten moeten plaats maken voor helpende gedachten. De rampscenario’s die jij in je hoofd haalt moeten veranderen, daar moet duidelijk een halt aan worden toegeroepen. Geen getob, geen gepieker meer. En leg je toe op je taak!

–             Ontspanning. Voldoende ontspanning is voor iedereen belangrijk. Bij faalangst ontstaat spierspanning die kan leiden tot hoofdpijn, buikpijn, nekpijn enz. Ontspan met muziek, meditatie, sporten of mindfulness.

Mocht je naar aanleiding van dit artikel meer willen weten, dan raden we je aan om het volgende boek gratis te downloaden: 50 Tips voor direct meer zelfvertrouwen. Lees deze tips eens door. Deze kunnen je enorm helpen.

Ben jij als ouder deze tekst aan het lezen? Neem dan samen met jouw faalangstige kind het gratis boekje door. Veel succes!

Door

Pjotr Schelling

op 17 November 2018

Goed artikel Ralph. Zelf heb ik nooit echt faalangst op school ervaren bij mijzelf. Wel kwam ik het tegen bij mijn medestudenten op de zeker op de middelbare school (en dat is in mijn geval nog niet zo lang geleden). Ik weet niet precies wat de scholen doen tegen faalangst. Volgens mij is er wel een soort van hulp die je kunt krijgen maar ik had altijd de indruk dat die heel beperkt is. Jouw tips kunnen ze wellicht goed gebruiken!

Door

Jan

op 20 November 2018

Complimenten voor jouw blog. Mooie praktische tips om toe te passen om faalangst op school aan te pakken. Ik haal er een paar concrete adviezen uit dit ik kan toepassen bij mijn kinderen.

Reactie plaatsen